Đăng vào ngày: 30/06/2016
Nhiều gia đình dù đã nâng cấp gói cước Internet tốc độ cao hoặc mua Router đắt tiền nhưng mạng vẫn rơi vào tình trạng chập chờn, giật lag. Nguyên nhân lớn nhất không nằm ở nhà mạng mà bắt nguồn từ những quan niệm sai lầm trong quá trình chọn mua, bố trí và sử dụng thiết bị. Việc nhận diện đúng các lầm tưởng về cục phát wifi sẽ giúp bạn khai thác tối đa hiệu suất mạng và tránh lãng phí chi phí không cần thiết.
Những lầm tưởng về cục phát Wi-Fi phổ biến nhất là gì? Các hiểu lầm phổ biến bao gồm: cho rằng Router càng nhiều râu sóng càng mạnh, băng tần 5GHz luôn tốt hơn 2.4GHz, đặt thiết bị ở góc khuất không ảnh hưởng tín hiệu, và nghĩ rằng thay Router đắt tiền sẽ giải quyết triệt để sự cố mạng. Thực tế, hiệu suất Wi-Fi phụ thuộc lớn vào chuẩn công nghệ, công suất phát Tx Power theo quy chuẩn, môi trường cản sóng và sự cân bằng hạ tầng truyền dẫn.
Rất nhiều người tiêu dùng khi chọn mua thiết bị thường mặc định rằng cục phát wifi nhiều râu phát sóng mạnh hơn loại ít râu hoặc anten ngầm. Đây là một trong những lầm tưởng về cục phát wifi phổ biến nhất hiện nay.
Số lượng râu (anten) bên ngoài không hoàn toàn quyết định khoảng cách phủ sóng hay công suất phát của thiết bị. Độ mạnh sóng vô tuyến tại Việt Nam và nhiều quốc gia bị khống chế bởi quy chuẩn kỹ thuật an toàn (Tx Power). Việc Router có 2, 4 hay 8 anten chủ yếu phục vụ cho công nghệ phân luồng dữ liệu như MU-MIMO, giúp thiết bị xử lý đồng thời nhiều kết nối mà không bị nghẽn mạch. Nhiều Router cao cấp hiện nay dùng anten ngầm tích hợp bên trong mạch phần cứng vẫn mang lại khả năng đâm xuyên và độ ổn định cao hơn hẳn các dòng Router phổ thông đính nhiều râu trang trí.
Khi chuyển sang các dòng Router băng tần đôi, người dùng thường có xu hướng chỉ sử dụng băng tần 5GHz vì cho rằng sóng wifi 5ghz mạnh hơn 2.4ghz toàn diện.
Tốc độ của 5GHz đúng là cao hơn đáng kể nhờ băng thông rộng, tuy nhiên khả năng xuyên vật cản cứng như tường bê tông hay cửa gỗ của sóng 5GHz lại rất kém. Theo nguyên lý vật lý vô tuyến, bước sóng càng ngắn (tần số càng cao) thì phạm vi phủ sóng càng hẹp và độ suy hao khi gặp vật cản càng lớn. Ngược lại, băng tần 2.4GHz tuy tốc độ thấp hơn và dễ bị nhiễu do trùng sóng với bếp từ, Bluetooth nhưng lại truyền xa và đâm xuyên tốt hơn. Do đó, nếu ở xa Router hoặc qua nhiều lớp tường, băng tần 2.4GHz mới là lựa chọn mang lại kết nối ổn định.
Thói quen giấu Router vào góc tủ, đặt sau tivi, dưới sàn nhà hoặc cạnh các thiết bị điện tử gia dụng là nguyên nhân wifi chập chờn yếu mà ít ai ngờ tới.
Sóng Wi-Fi phát ra theo dạng hình cầu hoặc hướng tâm tùy thuộc cấu trúc anten. Khi đặt thiết bị gần các bề mặt kim loại, kính, tường gạch dày hoặc gần các nguồn phát sóng vô tuyến khác như lò vi sóng, tín hiệu sẽ bị hấp thụ hoặc nhiễu nặng nề. Vị trí đặt bộ phát wifi chuẩn nhất là ở trung tâm không gian sử dụng, trên kệ cao từ 1.2m đến 1.5m, thoáng đãng và tránh xa các vật cản kim loại để sóng được phân bổ đều khắp ngôi nhà.
Nhiều người cẩn thận vẫn duy trì thói quen rút phích cắm hoặc bấm nút tắt bộ phát Wi-Fi trước khi đi ngủ vì lo ngại tốn điện, phát bức xạ hoặc sợ thiết bị mau hỏng.
Router Wi-Fi hiện đại được thiết kế linh kiện phần cứng theo chuẩn công nghiệp để vận hành liên tục 24/7. Việc tắt mở nguồn liên tục gây ra các đợt sốc điện nhỏ trên bo mạch, làm giảm tuổi thọ chipset nhanh hơn so với việc để thiết bị chạy ổn định. Về mặt năng lượng, công suất tiêu thụ trung bình của một Router gia đình chỉ khoảng 6W đến 12W, mức điện năng tiêu thụ cả tháng là không đáng kể. Hơn nữa, nhà mạng thường thực hiện cập nhật bản vá phần mềm tự động vào ban đêm; nếu tắt thiết bị, Router sẽ bỏ lỡ các bản cập nhật tối ưu hệ thống.
Nhiều người chấp nhận chi ra vài triệu đồng mua Router Wi-Fi cao cấp nhưng tình trạng mạng lag vẫn không được cải thiện, từ đó thất vọng về sản phẩm.
Một hệ thống mạng hoạt động mượt mà đòi hỏi sự đồng bộ giữa ba yếu tố: gói cước băng thông nhà mạng, năng lực xử lý của Router và chuẩn chip thu Wi-Fi trên thiết bị cuối (điện thoại, laptop). Nếu gói cước Internet nhà bạn chỉ ở mức cơ bản hoặc thiết bị di động đã cũ không hỗ trợ chuẩn Wi-Fi mới, việc đầu tư một Router đắt tiền cũng không thể kéo tốc độ thực tế tăng lên. Ngoài ra, với những căn nhà nhiều tầng hoặc diện tích rộng, giải pháp đúng đắn là xây dựng hệ thống Wi-Fi Mesh hoặc lắp thêm Access Point phụ thay vì cố mua một Router đơn lẻ công suất lớn.
| Lầm tưởng phổ biến | Thực tế kỹ thuật | Giải pháp / Lưu ý |
|---|---|---|
| Router càng nhiều râu sóng phát càng xa | Số râu phục vụ phân luồng dữ liệu (MIMO), không tăng công suất phát quá giới hạn chuẩn. | Chọn Router theo chuẩn Wi-Fi (Wi-Fi 6/7) và công nghệ MU-MIMO thay vì đếm râu. |
| Sóng 5GHz luôn vượt trội hơn 2.4GHz | 5GHz tốc độ cao nhưng xuyên tường kém; 2.4GHz tốc độ vừa phải nhưng truyền xa. | Dùng 5GHz khi ở gần Router; dùng 2.4GHz khi ở xa hoặc qua nhiều tường cản. |
| Đặt Router ở góc nhà hoặc giấu trong tủ | Vật cản kim loại, bê tông và kính làm suy hao tín hiệu vô tuyến nghiêm trọng. | Đặt ở vị trí trung tâm, trên cao từ 1.2m, thoáng tầm nhìn. |
| Nên tắt Router ban đêm để tăng độ bền | Thiết bị thiết kế chạy 24/7; bật tắt liên tục dễ gây sốc điện bo mạch. | Đồng ý cho thiết bị vận hành liên tục; chỉ chủ động khởi động lại khi cần xả bộ nhớ đệm. |
Để hạ tầng Internet hoạt động ổn định mà không tốn kém chi phí vô ích, bạn nên bắt đầu bằng việc kiểm tra lại vị trí lắp đặt và cách phân bổ băng tần cho các thiết bị trong nhà. Hãy ưu tiên kết nối các thiết bị cố định như Smart TV, PC qua cổng mạng LAN nội bộ để dành dung lượng không dây cho các thiết bị di động. Đối với không gian nhà tầng hoặc diện tích lớn, thay vì tin vào những quảng cáo xô xát về Router “xuyên tường cực mạnh”, việc triển khai hệ thống Wi-Fi Mesh sẽ là hướng đi căn cơ giúp phủ sóng mượt mà đến mọi góc khuất.
Vũ Hoàng Telecom luôn sẵn sàng tư vấn kỹ thuật, khảo sát hạ tầng thực tế và đề xuất giải pháp thiết bị mạng phù hợp nhất với nhu cầu sử dụng của gia đình và doanh nghiệp.